krijg je
van
Energie is alom aanwezig, want alles is energie. Warmte, mensen, apparaten, je huis. Dat klinkt misschien een beetje raar, maar als je weet dat je huis warmte op kan slaan en jijzelf warmte uitstraalt dan kan je ervoor zorgen dat je optimaal gebruik maakt van je huis en de mensen die erin wonen. Met de Energieke Club maken we de energie tastbaar door inzichten, kennis en informatie te geven over allerlei energiethema’s, zoals isolatie, ventilatie, zon, warm water etc. Met deze kennis kunnen we samen op reis gaan naar hernieuwbare energie. Met de energiemaatregelen, zoals koeling en verwarming, kan je direct aan de slag. En daar krijg je energie van.
Energietheorie:
wat heeft jouw
huis nodig om
lekker te wonen?
Wat kan je hier vinden?
Energietheorie kan complex, overweldigend en ingewikkeld zijn. Juist daarom hebben we het overzichtelijk voor je proberen te maken. Wij denken dat als je maar (een beetje) snapt hoe energie werkt, je sneller in actie zult komen. Daarom proberen we zo min mogelijk vaktaal te gebruiken en de inhoud niet moeilijker te maken dan nodig is. Ook hebben we de wereld van energietheorie voor je opgedeeld in de belangrijkste categorieën. Zo kan jij gericht op zoek gaan naar wat jou interesseert. En ben je heel gericht naar een thema of onderwerp op zoek? Dan kan je altijd gebruik maken van de zoekfunctie.
energiethema's
Welke energiethema's gaan het verschil maken in jouw huis? We hebben energietheorie onderveeld in vier energiethema’s: isolatie, koeling, ventilatie en warmte. Dat is wel zo overzichtelijk.
Rekenmodel AARD
Om echt te weten hoe jij en je huis ervoor staan breng je je huis in kaart en voert het in in het door ons ontwikkeld dynamisch rekenmodel Aard. Aard geeft inzicht waar energie verloren gaat en waar je hem kunt (terug)winnen.
Kansrijk wonen
En wil je weten wat de kansen zijn van je woning? Op de pagina Kansrijk wonen gebruiken we het BIOTAG-model. Dat is overzichtelijk en helpt je je weg navigeren door de ontelbare opties van verduurzamen.
Maar voordat we beginnen: eerst een introductie tot energietheorie. Je duikt hier in de wereld van energiebesparing, maar dan op een manier die dicht bij jouw eigen huis blijft. Want hoe beter je snapt hoe jouw woning werkt, hoe makkelijker het wordt om stappen te zetten. We hebben de complexe energietheorie vertaalt naar een helder verhaal over het samenspel tussen energie en jouw leefomgeving. Je verkent drie energiepijlers: natuur, techniek en gedrag, die samen jouw energiegebruik vormen. Dit zal ervoor zorgen dat je beter begrijpt wat er speelt in jouw huis. We geven je ook graag inzicht in het maken van een energieontwerp en de financiën van energiebesparing.
Jouw huis zit vol energie. Tijd om het te snappen.
WAT IS ENERGIE?
De temperatuur is de drijvende kracht van alles wat met energie te maken heeft. ’s Nachts koelt de aarde af. Zodra de zon opkomt warmt ze de aarde direct weer een beetje op. Dat zie je ook aan de ontwikkeling van de temperatuur in het weerbericht. Hoe langer de zon schijnt, hoe warmer het wordt. De temperatuur in je huis staat onder invloed van deze energie. Precies gezegd: het temperatuurverschil tussen binnen en buiten. Dat temperatuurverschil laat de warmte stromen en leidt tot energieverlies en dat moet je met verwarming of koeling aanvullen. Dat is een doorlopend proces, want je huis verliest constant warmte of koude en dus energie via vloer, dak, gevels en ramen. Er zijn ook energiewinsten. Wanneer de zon schijnt op je ramen, gevels en dak, warmt ze je huis op. Ook de warmte van de bewoners, verlichting en apparatuur geven energie af en warmen je huis op. Met het rekenmodel dat je inmiddels hebt ingevuld, berekenen we de balans van die ingaande en uitgaande energiestromen als gevolg van energieverschil binnen en buiten, zomer en winter. Die balans kun je zien als de energieboekhouding van je huis. De winsten en de verliezen zijn de activa en de passiva van je huis en bepalen uiteindelijk hoe hoog je energierekening is. Door slim te isoleren en meer zon te vangen is het mogelijk om je energierekening fors te verlagen of zelfs je huis energieneutraal te maken. In de zomer schijnt de zon overdag naar binnen en ’s nachts stroomt de warmte weer naar buiten. Bij de Energieke Club kijken we naar de balans of onbalans van de energie in je huis. Dat doen we door te kijken naar energie opwekken, opladen en gebruiken.
EN WAT IS ENERGIEK?
Energiek is jouw eigen energie, maar dan vertaald naar behaaglijkheid, gezondheid en woongeluk. Daglicht, zonlicht, warmte en koude vindt natuurlijk iedereen belangrijk, maar hoe je het beleeft en hoe je hier mee omgaat is heel persoonlijk. Hoe ervaar jij die warmte? Wist je dat vrouwen het vaak wat kouder hebben dan mannen of dat pubers vaak graag tegen een warmtebron aanzitten als ze huiswerk maken? En wat past bij jou? Of wat voor huis past bij jou? Wil jij dat alles vanzelf geregeld wordt in je huis of zet je liever zelf gewoon een raampje open? Dat ontdek je hier op het platform van de Energieke Club.
Energiek is ook de maatschappelijke impact van duurzaamheid op ons dagelijks leven. Duurzaamheid wordt steeds belangrijker en je hebt vast al eens een brief van het energieloket in je gemeente gekregen over een zonnepanelenactie of subsidies waar je gebruik van zou kunnen maken. Maar hoe weet je nou of je het goed doet? En hoe zorg je ervoor dat je de juiste keuze maakt? Daar helpen we je bij.
De energiepijlers: Natuur, techniek en gedrag
Bij de Energieke Club kijken we naar de natuur van je huis, de techniek in je huis en jouw gedrag hoe jij je huis gebruikt. Dat combineren we met elkaar, zodat je energiemaatregelen gaat treffen die passen bij jou en je huis.
De Natuur van je huis
ENERGIEBALANS
De energie in je huis moet in balans zijn. Of anders gezegd, onze natuur zorgt ervoor dat er altijd een balans zal zijn. Zie je in de weegschaal hiernaast dat de ingaande energiestromen/warmtewinsten links op de balans staan en de uitgaande energiestromen/warmteverlies rechts? Energiethema Isolatie bevindt zich op de rechterschaal. Als je meer gaat isoleren, wordt het warmteverlies minder en krijg je dus een grotere warmtewinst door de zon en hoeft de verwarming minder te leveren. Energiethema Verwarming vind je op de linkerschaal. Als je je verwarming lager zet, dan zal je dat moeten opvangen door te isoleren of uitgaande warmte terug te winnen. Zie je het voor je, de weegschaal die op en neergaat? Dat is de basis van alle energie. Zo simpel is het dus.
Techniek
Energie is niet zichtbaar, maar toch is het altijd aanwezig in de vorm van energiestromen, temperatuur, tocht, geluid en vocht/waterdamp. Je voelt energie dus wel en het valt vooral op als je het niet behaaglijk hebt: te koud, te warm, het tocht, vocht.
Energie zit verstopt in wanden, vloeren en komt binnen door de zon, de verwarming die aanstaat of het stroomt van een warme badkamer naar de gang. De techniek in je huis vangt op wat je met je gedrag en door de natuur van je huis verliest of wint aan energie. Dus kijken we eerst naar de natuur van je huis en hoe je je huis gebruikt en pas dan naar de energiemaatregelen binnen de verschillende energiethema's om aan te pakken. Soms heeft je gedrag veel meer effect op je energierekening dan een aanpassing die je wilt doen.
Jouw Gedrag
ENERGIETYPE
Steeds meer woningeigenaren kiezen ervoor om energiebesparende maatregelen te nemen in hun woning. Om erachter te komen wat jouw redenen zijn hebben wij de Energietypetest gemaakt. Benieuwd welk energietype jij bent? Klik hier om naar de vragenlijst te gaan.
WONEN WIE JE BENT
Nu je weet welk energietype jij bent nemen wij je graag verder mee op reis. We hebben de “Wonen wie je bent scan” voor je ontwikkeld. Deze scan brengt je drijfveren om aan de slag te gaan met je huis in beeld. Met de gekozen drijfveren kan jij (samen met ons) maatregelen bedenken die passend zijn bij jou en jouw huis en wanneer. Jouw droomhuis zegt alles over jou, want echt wonen wie je bent betekent dat je huis aansluit op jouw situatie, wensen en persoon. Ben jij iemand die eerst een dikke trui aan doet als je het koud hebt of blijf je liever in een t-shirt rondlopen en doe je de verwarming hoog aan? Ben jij van de laatste technische snufjes of was jij de eerste in de straat met zonnepanelen op je dak? Misschien beleg jij wel in windenergie. Woon je met meerdere personen samen? Zorg er dan voor dat iedereen in huis de opdrachten apart van elkaar invult. Zo kom je samen tot leuke gesprekken en een huis voor iedereen. De wonen-wie-je-bent-scan vind je als huiswerkopdracht in Stap 2 van het onlineprogramma en kan je gewoon los doen. Klik hier om naar Stap 2 te gaan.
Stel je doel, ambitie en randvoorwaarden
Het is belangrijk om een doel, ambitie en bijbehorende randvoorwaarden te bepalen waar je aan gaat werken en wanneer je dat wil hebben bereikt. Je kan dat als volgt vertalen:
- Bouwconcept: je wil bijvoorbeeld een passief huis (zo goed geïsoleerd dat er (bijna) geen verwarming meer nodig is), een active house (waarbij de techniek leidend is en wooncomfort en de gezondheid van de bewoner centraal staat) huis of een Adembouw huis (waar de natuur centraal staat en je alleen natuurlijke materialen gebruikt).
- Energieverbruik: je wil je energiegebruik verminderen, naar energieneutraal, Nul op de Meter, geen fossiele brandstoffen en alleen duurzaam opgewekt.
- Wooncomfort: je huis heeft een uitdaging, zoals tocht, geluid van buiten, ruimtegebrek, te warm/koud. Dat ga je oplossen.
- Budget: je hebt een maximaal bedrag te besteden.
Energieontwerp uitgangspunten
Met een energieontwerp zorg je ervoor dat je huis zomers en ’s winters comfortabel is en blijft. Een goed energieontwerp is de balans tussen de natuur (het aandeel van de zon, de mate van isolatie en thermische massa), de techniek (ventilatie en opwekking van energie) en je gedrag (hoe gebruik je je huis en hoe ga je ermee om). In je puzzel heb je houvast nodig, dat doen we aan de hand van een aantal waarden of kengetallen.
- Hoe zuinig ben je? KWh per m2 Net als dat je auto een bepaald specifiek verbruik heeft, heeft je huis dat ook. Je huis zuiniger maken doe je door te isoleren. Dat is de allerbelangrijkste stap om je KWh per m2 naar beneden te krijgen.
- Hoe opgewekt ben je? % hernieuwbaar Je huis vangt de zon al een stuk beter als je huis goed geïsoleerd is en kan dus al passief energie oogsten. Maar er is nog meer zonne-energie te oogsten, bijvoorbeeld met zonnepanelen en zonnecollectoren. Ook een warmtepomp haalt een groot deel van zijn warmteproductie uit deze duurzame bron. We meten de verhouding tussen je energieopwek en je energiebehoefte/vraag. Dat laat zien hoe duurzaam je (al) bent. Als je 100% hernieuwbaar scoort ben je energieneutraal. En als je 0% scoort heb je veel te winnen. Voor 100% hernieuwbaar moet je heel wat maatregelen nemen, zoals zonnepanelen en goede isolatie gecombineerd met efficiënte technieken die warmte maken zoals een warmtepomp.
- Hoe groot is jouw voetafdruk? % CO2-reductie En dan is er natuurlijk nog de CO2-uitstoot van je huis. Als je HR-ketel warmte maakt voor warm tapwater en ruimteverwarming dan produceert hij H20 en CO2. H20 is niet zo erg, dat gaat als waterdamp de schoorsteen uit, maar CO2 is een broeikasgas. Broeikasgassen zorgen ervoor dat de warmte van de zon wordt vastgehouden. De laatste 250 jaar zijn er veel meer broeikasgassen in de atmosfeer gekomen. Die houden extra warmte vast, waardoor sinds 140 jaar de temperatuur stijgt. Door de opwarming van de aarde verandert ons klimaat. Dat heeft allerlei gevolgen: de zeespiegel stijgt bijvoorbeeld, het weer wordt extremer (hevige regenbuien, meer hittegolven), en sommige delen van de aarde worden droger. Een kg CO2 is een beetje een abstract getal nog, maar dat wordt pas duidelijk als je de verborgen impact uitrekent van je manier van leven. Hier vind je een test om jouw impact te meten. Schrik niet, of schrik wel, want we hebben het gewoon wel over onze aarde en daar is er maar eentje van.
In het rekenmodel Aard lees je al deze getallen, zodat je echt het maximale uit jouw huis weet te halen op de manier die bij je past.
Verder lezen
Natuur, techniek en gedrag zijn dus de energiepijlers in je huis. Deze energietheorie hebben we verder uitgewerkt naar en onderverdeeld in vier energiethema’s, te weten: isolatie, koeling, ventilatie en verwarming. Daarnaast kun je jouw huis precies in kaart brengen met Rekenmodel Aard. Die geeft inzicht waar energie verloren gaat en waar je hem kunt (terug)winnen. En wil je weten wat de kansen zijn van je woning? Bekijk dan de pagina Kansrijk wonen eens. Daar maken we gebruik van het BIOTAG-model, en het is ook nog eens overzichtelijk.
